එක්සත් ජනපදය සහ ඉරානය සති දෙකක සටන් විරාමයකට එකඟ වෙති

මැදපෙරදිග කලාපයේ සති හයකට ආසන්න කාලයක් පුරා පැවති ගැටුම් තාවකාලිකව නවතා දමමින් සති දෙකක සටන් විරාමයකට එක්සත් ජනපදය සහ ඉරානය එකඟ වී තිබේ.

මෙම එකඟතාවයට එළඹී ඇත්තේ, හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය විවෘත කරන ලෙසට හෝ එසේ නොමැති නම් "සමස්ත ශිෂ්ටාචාරයකම" විනාශයකට මුහුණ දෙන ලෙසට ඇමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් විසින් ඉරානයට ලබා දී තිබූ කාලසීමාව අඟහරුවාදා (6 වැනිදා නැගෙනහිර වේලාවෙන් රාත්‍රී 8.00) අවසන් වීමට සුළු මොහොතකට පෙරදීය.

ඉරානයේ උත්තරීතර නායක මොජ්ටබා ඛමේනි විසින් පිළිගනු ලැබූ මෙම කොන්දේසි සහිත ගිවිසුමේ එක් පියවරක් ලෙස හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය නැවත විවෘත කිරීමට ඉරානය එකඟ වී ඇති අතර, දෙරට අතර පුළුල් ගිවිසුමක් පිළිබඳ සාකච්ඡා සිකුරාදා පාකිස්තානයේ ඉස්ලාමාබාද් නුවරදී ආරම්භ වීමට නියමිතය.

පසුබිම

පාකිස්තානයේ මැදිහත්වීමෙන් ඇතිකරගත් මෙම සටන් විරාමය ප්‍රකාශයට පත් කරනු ලබන්නේ, ඉරානය න්‍යෂ්ටික අවි නිපදවන බවට එල්ල වූ චෝදනා මත එක්සත් ජනපදය සහ ඊශ්‍රායලය විසින් ඉරානයට එරෙහිව හමුදා මෙහෙයුමක් ආරම්භ කර සති හයකට වැඩි කාලයකට පසුවය.

මෙය ඉතා ඉක්මනින් මැදපෙරදිග කලාපයේ අනෙකුත් රටවල් ද සම්බන්ධ කරගනිමින් උත්සන්න වූ අතර, ඉරානය විසින් හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය වසා දැමීමෙන් පසු ලොව පුරා බලශක්ති සම්පත්වල මිල ශීඝ්‍රයෙන් ඉහළ යාමට එය හේතු විය.

සමුද්‍ර සන්ධිය යළි විවෘත කිරීමට හෝ එසේ නොමැති නම් සමූලඝාතනය වීමේ අවදානමට මුහුණ දීමට ජනාධිපති ට්‍රම්ප් ඉරිදා දින ඉරානයට පැය 48 ක කාලයක් ලබා දුන් අතර, එම කාලය අඟහරුවාදා නැගෙනහිර වේලාවෙන් රාත්‍රී 8 ට අවසන් වීමට නියමිතව තිබුණි.

මේ සම්බන්ධයෙන් දෙරට පවසන්නේ කුමක්ද?

ඔහුගේ ටෘත් සෝෂල් වේදිකාවේ මෙම එකඟතාවය නිවේදනය කරමින් ට්‍රම්ප් පැවසුවේ, "හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය සම්පූර්ණයෙන්, ක්ෂණිකව සහ ආරක්ෂිතව විවෘත කිරීමට" ඉරානය එකඟ වීමට යටත්ව, සති දෙකක කාලයක් සඳහා ඉරානයට එල්ල කරන ප්‍රහාර අත්හිටුවීමට තමා එකඟ වූ බවයි.

පාකිස්තාන අග්‍රාමාත්‍ය ෂෙබාස් ෂරීෆ් සහ ආරක්ෂක මාණ්ඩලික ප්‍රධානී ෆීල්ඩ් මාර්ෂල් අසිම් මුනීර් යන මහත්වරුන්ගේ මැදිහත්වීමෙන් පසුව මෙම එකඟතාවයට එළඹුණු බවද ඔහු වැඩිදුරටත් පැවසීය.

එක්සත් ජනපදය දැනටමත් සියලුම මිලිටරි අරමුණු සපුරා ඇති අතර ඒවා ඉක්මවා ගොස් ඇති බවද පැවසූ ට්‍රම්ප්, පසුව AFP ප්‍රවෘත්ති සේවයට ප්‍රකාශ කළේ මෙය එක්සත් ජනපදය ලද "සම්පූර්ණ සහ පූර්ණ ජයග්‍රහණයක්" බවයි.

මේ අතර ජනාධිපති ට්‍රම්ප් තම කරුණු 10 කින් යුත් සැලැස්මට එකඟ වී ඇති බව පවසමින් ඉරානය ද සිය ජයග්‍රහණය ප්‍රකාශ කර ඇත.

රටේ ජාතික ආරක්ෂක අවශ්‍යතා අධීක්ෂණය කිරීමේ ප්‍රධාන ආයතනය වන ඉරාන උත්තරීතර ජාතික ආරක්ෂක මණ්ඩලය මෙම ප්‍රතිඵලය විස්තර කළේ, ඉරානයට එරෙහිව "අසාධාරණ, නීති විරෝධී සහ සාපරාධී යුද්ධයක" නිරත වූ "එක්සත් ජනපදය ලැබූ දැවැන්ත පරාජයක්" ලෙසිනි.

ඉරාන විදේශ අමාත්‍ය සෙයිඩ් අබ්බාස් අරග්චි පැවසුවේ, "ඉරාන සන්නද්ධ හමුදා සමඟ සම්බන්ධීකරණයෙන් සහ තාක්ෂණික සීමාවන් පිළිබඳව නිසි අවධානයක් යොමු කරමින්" හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා ආරක්ෂිතව ගමන් කිරීමට හැකිවනු ඇති බවයි.